Formy stalowe to formy do pieczenia z blachy stalowej: prostokątne blachy z rantem, keksówki, czyli wąskie i wysokie formy prostokątne, tortownice, formy z gniazdami na muffinki oraz niskie formy do tarty i pizzy. Forma ze stali węglowej nie ma ochronnej warstwy tlenku chromu, którą stal nierdzewna wytwarza samoistnie, więc przed korozją osłania ją powłoka nieprzywierająca albo cyna. Formy stalowe Floriny należą do serii Likoris, Cookie i Deliss, a obok nich są blachy bez nazwy serii, także czarne, i jedna blacha spoza stali: Stone z tłoczonego aluminium.
Wnętrze formy stalowej decyduje o tym, czym ją obsługiwać i jak o nią dbać. Powłoka nieprzywierająca znosi tylko przybory z drewna i tworzywa, a blachę cynowaną, czyli stal pod cienką warstwą cyny, czyści się wyłącznie miękką gąbką.
Jak wybrać formy stalowe
Kształt formy stalowej wybiera się pod wypiek: niska blacha do pizzy nie utrzyma rosnącego placka drożdżowego, a keksówka nie da tarcie płaskiego spodu. Kolor i wykończenie wnętrza wybiera się dopiero w obrębie właściwego kształtu.
<table><tr><th>Czego potrzebujesz</th><th>Co wybrać</th><th>Na co uważać</th></tr><tr><td>Ciasto drożdżowe, szarlotka, placek na całą blachę</td><td>Blacha prostokątna z wysokim rantem z serii Likoris, Cookie albo bez nazwy serii, także czarna lub srebrna</td><td>Blacha cynowana chroni stal tylko do pierwszej rysy, potem odsłonięty metal rdzewieje</td></tr><tr><td>Muffinki i babeczki</td><td>Blacha do muffinek Likoris lub Cookie na 12 babeczek albo Deliss na 6</td><td>Forma z powłoką nie trafia pod włączony grill</td></tr><tr><td>Pizza i tarta z chrupiącym spodem</td><td>Blacha do pizzy albo blacha do tarty z serii Deliss lub Likoris</td><td>Radełko i nóż użyte w formie przecinają powłokę, a przez rysę ciasto zaczyna przywierać</td></tr><tr><td>Chleb, keks, ciasto ucierane w bloku</td><td>Keksówka Cookie</td><td>Woda zostawiona w narożnikach wywołuje rdzę tam, gdzie powłoka jest przetarta</td></tr><tr><td>Sernik i tort</td><td>Tortownica Cookie albo czarna tortownica bez nazwy serii</td><td>Ciemne dno przypieka spód sernika mocniej niż jasne</td></tr></table>
Czy stalowa forma do pieczenia rdzewieje?
Stalowa forma do pieczenia ze stali węglowej rdzewieje, gdy metal zostanie odsłonięty i dłużej postoi w wilgoci. W stali nierdzewnej chrom, od 10,5 % zawartości, tworzy na powierzchni warstwę tlenku, która odbudowuje się nawet po zarysowaniu, a stal węglowa takiej osłony nie ma. Rdza na niej jest porowata i łuszczy się, więc raz zaczęta postępuje w głąb blachy.
Forma stalowa z blachy cynowanej jest chroniona tylko wtedy, gdy cyna tworzy nieprzerwaną warstwę. Po zarysowaniu odsłonięta stal rdzewieje, dlatego taką formę suszy się zaraz po myciu.
Forma do pieczenia ze stali nierdzewnej nie potrzebuje powłoki przeciw korozji i łatwo się czyści, ale przewodzi ciepło mniej więcej dwa razy słabiej niż stal węglowa. Forma węglowa szybciej oddaje więc ciepło ciastu, a nierdzewna wygrywa odpornością na wilgoć.
Czarna czy jasna forma stalowa: która lepiej upiecze ciasto?
Czarna forma stalowa szybciej przyjmuje ciepło piekarnika i szybciej oddaje je ciastu niż jasna, dlatego spód wypieku robi się w niej ciemniejszy. Przepisową temperaturę obniż przy niej o około 14 °C, a ciasto sprawdź mniej więcej 10 minut przed czasem. Papier do pieczenia nie izoluje od ciepła, więc czarnej blachy wyłożonej papierem nie traktuj jak jasnej.
Jasna, błyszcząca forma stalowa ogranicza przypiekanie spodu, dlatego lepiej znosi ciastka i delikatny biszkopt, który w ciemnej formie łatwo przypalić od spodu. Przy pizzy i kruchej tarcie mocniej zrumieniony spód jest zaletą, więc tam ciemna forma pracuje na korzyść.
Forma stalowa z powłoką nieprzywierającą: czym wyjmować i kroić ciasto?
Forma stalowa z powłoką nieprzywierającą wymaga przyborów z drewna albo tworzywa, na przykład silikonu lub nylonu, bo metalowa łopatka, nóż i widelec zostawiają w powłoce rysy. Od rysy zaczyna się przywieranie, więc ciasto kroi się na desce, po wyjęciu z formy, a nie w niej.
Formy stalowej z powłoką nie wstawiaj pod włączony grill. Jeśli powłoka jest z PTFE, czyli politetrafluoroetylenu, zaczyna się rozkładać w temperaturze około 260 °C, a zwykłe pieczenie ciasta tej granicy nie przekracza.
Jak myć formę stalową i czy forma do pieczenia nadaje się do zmywarki?
Formę stalową myj ręcznie, ciepłą wodą i miękką gąbką, bo środki do zmywarek mają odczyn mocno zasadowy i dlatego formy z powłoką zaleca się myć w zlewie. Po umyciu wytrzyj ją od razu do sucha, także w rogach i gniazdach, bo rdzę wywołuje woda, która schnie na stali, a nie samo mycie. Do mikrofalówki forma stalowa nie trafia, bo metal z ostrymi krawędziami wywołuje w niej wyładowania łukowe, czyli iskrzenie.
Od jakiej formy stalowej zacząć?
Florina ma w ofercie 30 form stalowych (stan na wrzesień 2026). Ze stali węglowej jest 15 form, w tym cała seria Cookie i Deliss, ze stali nierdzewnej 1, z tłoczonego aluminium 1 (blacha Stone), a 13 nie ma oznaczenia materiału. Powłokę nieprzywierającą ma 20 form, cynową 3, a pozostałe 7 żadnej z tych dwóch.
Formy stalowe z nazwą serii należą do Likoris (8), Cookie (6) i Deliss (5), aluminiowa Stone to 1 pozycja, a 10 to blachy bez nazwy serii. Jako nieprzeznaczone do zmywarki oznaczono 12 form, a 18 nie ma takiego oznaczenia.
Pierwsze formy stalowe dobierz tak, żeby każda obsłużyła inny wypiek, i zacznij od ciasta pieczonego najczęściej. Tartę, muffinki, chleb i ciasto na blasze pokrywają:
Formy stalowe należą do działu formy do pieczenia. Do ciast, które trzeba wyjąć przez wygięcie formy, służą formy silikonowe.
Formy stalowe do sernika i tortu uzupełniają tortownice, czyli okrągłe formy z odpinaną obręczą. Do kruchych spodów i quiche służą też formy do tarty.