Przed Tobą pierwsze grzybobranie? Zanim wyruszysz z koszykiem na leśne ścieżki, poznaj najważniejsze zasady zbierania grzybów. Dzięki temu wrócisz z koszem pełnym tylko jadalnych grzybów. Uchronisz się też przed ukąszeniami owadów i… ewentualnym mandatem!
Dlaczego zbieranie grzybów jest tak popularne w Polsce? Kilka słów o wielopokoleniowej tradycji
Zbieranie grzybów w Polsce to właściwie tradycja. Co roku już wiosną w lasach spotkać można pierwszych grzybiarzy. Największe tłumy chętnych na świeże rydze, borowiki i podgrzybki pojawiają się jednak na przełomie późnego lata i wczesnej jesieni, a w zasadzie od sierpnia do końca października. Dlaczego?
Po pierwsze, zapewne dlatego, że wiele przepisów tradycyjnej kuchni polskiej obfituje w receptury, których składnikiem są właśnie grzyby leśne. Sosy grzybowe, zupy, pierogi i jajecznicę z grzybami znajdziesz w każdej książce kucharskiej! Co więcej, wiele potraw z dodatkiem grzybów to nie tylko codzienne obiady i kolacje, ale także potrawy świąteczne.
Drugą kwestią jest to, że spacer po lesie jest po prostu przyjemny – zwłaszcza gdy znajdziesz przy okazji grzyby. Zbieranie darów lasu uspokaja, pozwala odpocząć i odetchnąć od codzienności. Daje też ogrom satysfakcji – przede wszystkim wtedy, gdy w Twoim koszu lądują piękne, dorodne okazy grzybów ulubionego gatunku!
Kiedy jest najlepszy sezon na zbieranie grzybów? W którym miesiącu najlepiej wybrać się do lasu?
Od kiedy zbiera się grzyby? Nie możesz doczekać się grzybobrania, ale żyjesz w przekonaniu, że nie ma po co wyruszać do lasu przed wrześniem? Mamy dla Ciebie dobrą wiadomość! Pierwsze gatunki grzybów pojawiają się już wiosną!
Kiedy zbiera się grzyby? Które gatunki są najwcześniejsze?
Kiedy zbierać grzyby? Popularne, smaczne gatunki znajdziesz w lasach od maja. Zaopatrz się więc w termos z ciepła herbatą i koszyk, a potem ruszaj! W maju w lasach czekają na Ciebie pierwsze borowiki, maślaki i gołąbki. Od czerwca możesz wypatrywać także kurek, podgrzybków oraz koźlarzy. Do codziennych dań polecamy zwłaszcza pierwsze z nich. Jajecznica ze świeżymi kurkami albo sos kurkowy do obiadu to jedne z najlepszych dań, jakie możesz zaserwować rodzinie w szybki i łatwy sposób. Kurki warto dodawać także do makaronu z warzywami albo risotto.
W lipcu w lasach pojawiają się kolejne gatunki grzybów – ogromne czubajki kanie, które usmażysz niemal tak, jak kotlety schabowe oraz mniej znane szmaciaki gałęziste. Późnym latem i jesienią (od połowy sierpnia) zbierzesz dodatkowo opieńki oraz przepyszne rydze.
Przy okazji jeszcze jedna ważna uwaga. Zwykle mówi się o tym, że grzyby najlepiej wyrastają po deszczu. Czy to prawda? Jak najbardziej! Grzyby lubią ciepłe, wilgotne środowisko. Jeśli więc nie ma przymrozków, a w ciągu dnia utrzymuje się przyjemne ciepło, deszcz pobudzi grzyby do wzrostu. Kiedy na grzyby po deszczu? Najlepiej wybrać się już kolejnego ranka! Wiele gatunków grzybów potrzebuje jedynie 1-2 dni, by wyrosnąć. Do takich należą np. maślaki i koźlarze. Kurki wyrastają po ok. 2-5 dniach od deszczu, a borowiki – dopiero po ponad tygodniu.
Czy pełnia księżyca ma jakiekolwiek znaczenie i wpływ na wzrost grzybów? Choć możesz spotkać się z takimi opiniami, nie są one prawdą. Tym bardziej że nawet głoszące je osoby mogą różnić się w swoich przepowiedniach! Niektórzy twierdzą, że po pełni grzybów będzie więcej, inni – że w ogóle nie rosną w tym czasie albo, że wyrastają robaczywe.
W jakich miejscach warto szukać grzybów? Gdzie kryją się borowiki, a gdzie znajdziesz maślaki?
Początkujący grzybiarze często zastanawiają się nie tylko, kiedy, ale też gdzie szukać grzybów. Doświadczeni miłośnicy grzybobrania mają już swoje stałe miejsca, ale niechętnie dzielą się tą wiedzą. Prawdopodobnie nie masz więc co liczyć, że w Twojej okolicy powstanie ciekawa, pomocna mapa „gdzie są grzyby”? Ułatwimy Ci jednak zadanie!
Na początek pamiętaj, że na grzyby warto wybrać się wcześnie rano. I to nie tylko dlatego, że grzyby świetnie rosną nocą. Większość grzybiarzy wyrusza do lasu właśnie w okolicach 4-5 nad ranem. Później możesz więc mieć kłopot ze znalezieniem pięknych okazów, bo zbiorą je ci, którzy Cię wyprzedzą.
Gdzie szukać grzybów? Wiele zależy od tego, jakie gatunki chciałbyś znaleźć.
- Borowików szukaj pod sosnami, świerkami, ale też w okolicach dębów – zwłaszcza gdy zauważysz obok muchomory czerwone! Bardzo często wyrastają tuż obok prawdziwków.
- Podgrzybki najszybciej wypatrzysz pod dębami, bukami, sosnami oraz świerkami.
- Koźlarze, zależnie od rodzaju, wyrastają pod brzozami, osikami albo topolami.
- Maślaki najlepiej rosną pod sosnami. Lubią tereny piaszczyste.
- W poszukiwaniu grzybów rozglądaj się także na łąkach i w zaroślach, kiedy dopiero dochodzisz do lasu! To właśnie tutaj możesz wypatrzyć pieczarki łąkowe i bulwiaste. Wyrastają one także w lasach iglastych.
- Kurki znajdziesz w wielu miejscach. Rosną zarówno pod sosnami i świerkami, jak i bukami, grabami, brzozami oraz dębami.
- Kanie to grzyby, które szczególnie chętnie porastają pobocza dróg i skraje lasu. W tych miejscach zbieraj je jednak ostrożnie – grzyby mocno absorbują zanieczyszczenia. Jeśli więc na drodze zwykle panuje duży ruch, nawet najpiękniejsze kanie nie będą zdrowe. Pozostaw je na miejscu, a okazów do koszyka poszukaj w leśnej ściółce, w okolicach buków.
- Rydze najłatwiej będzie znaleźć w trawie, w miejscach słonecznych. Szukaj w pobliżu sosen i świerków.
- Na opieńki możesz natknąć się wszędzie – porastają korzenie oraz pnie zarówno drzew liściastych, jak i iglastych.
- Gołąbki wyborne upodobały sobie okolice dębów, buków, lip oraz sosen i świerków.
Gdzie najlepiej szukać grzybów? Posłuchaj, co mają do powiedzenia grzybiarze i mieszkańcy okolicy. Z pewnością nie zdradzą Ci „swoich” miejsc, ale dowiesz się, do których lasów warto wchodzić, a które lepiej omijać. Grzyby na pewno uda Ci się znaleźć niezależnie od tego, w jakim rejonie Polski mieszkasz!
Jak zbierać grzyby, aby nie zaszkodzić im i lasowi? Podstawy zbierania grzybów
Kiedy wiesz już, gdzie wybrać się na grzyby i przygotowałeś swój koszyk, pamiętaj o kilku ważnych zasadach dotyczących tego, jak zbierać grzyby.
Na pewno nie szukaj ich na terenach chronionych, oznaczonych jako obszary wojskowe, ostoja zwierzyny albo drzewostany nasienne i powierzchnie doświadczalne. Nie zbieraj też tych grzybów, których nie jesteś pewien. Jeśli masz wątpliwości, pozostaw grzyby w lesie – albo zaraz po grzybobraniu udaj się do powiatowej stacji SANEPID, gdzie grzyboznawca oceni Twoje zbiory.
Jak prawidłowo zbierać grzyby? Poza omijaniem wskazanych terenów (powinny być oznaczone), pamiętaj też o pozostawianiu w lesie grzybów chronionych – nawet tych jadalnych! Jeśli je zbierzesz, możesz narazić się na mandat w wysokości do 5 tys. zł! Zbieranie grzybów w zakazanych miejscach grozi mandatem do 500 zł.
I jeszcze jedno – kiedy zastanawiasz się, jak zbierać grzyby w lesie, bezwzględnie pamiętaj, aby nie niszczyć grzybów trujących! Bardzo często są one pokarmem dla leśnych zwierząt i owadów. Nie rozkopuj więc ich ani nie depcz!
Jak zbierać grzyby - wykręcać czy wycinać?
Słyszałeś, że grzybów nie można wycinać? Spokojnie – to wcale nie jest prawdą! Jak powinno się zbierać grzyby? Tak, jak Ci wygodnie! Nie ma znaczenia, czy pomogą Ci w tym noże kuchenne, specjalne małe nożyki, czy po prostu wykręcisz grzyba. O wiele ważniejsze jest zadbanie o grzybnię! Ogólnie przyjmuje się, że najłatwiej wykręcać większe grzyby, a małe po prostu wycinać. Wypróbuj te metody, ale jeśli chcesz, stosuj dowolne inne.
Jak zbierać grzyby, aby nie niszczyć grzybni
Najważniejsze podczas zbierania grzybów jest pozostawienie grzybni w idealnym stanie. Jeśli ją zniszczysz, grzyby w danym miejscu już nie wyrosną!
Jak zbierać grzyby, żeby nie niszczyć grzybni? Wytnij lub wykręć wybrane okazy odpowiednio wyżej, aby nie uszkodzić grzybni. Na koniec przykryj ją ściółką. W ten sposób zabezpieczysz grzybnię przed wysychaniem.
Co jeszcze trzeba wiedzieć? Jak się zbiera grzyby? Najlepiej od razu ocenić, czy na pewno masz w ręku jadalny okaz. Jeśli tak – oczyść go wstępnie przed włożeniem do koszyka.
Jakie narzędzia mogą przydać się podczas zbierania grzybów? Na jaki nóż zwrócić uwagę?
Co przyda Ci się podczas grzybobrania? Poza koszykiem będzie to oczywiście nożyk do grzybów! W sklepach znajdziesz przeróżne nożyki do grzybów – od prostego noża w pochewce po niewielki, składany scyzoryk do grzybów. Nie ma większego znaczenia, na który się zdecydujesz – wybierz taki nożyk do zbierania grzybów, którym wygodnie Ci operować i trzymać w dłoni.
Jeśli często wybierasz się na grzyby, możesz postawić na specjalny gadżet, czyli nożyk do grzybów z pędzelkiem. Dzięki niemu łatwo wstępnie oczyścisz grzyby przed umieszczeniem ich w koszyku!
Jak przygotować się do wyprawy na grzybobranie?
Na grzyby zapewne wyruszysz wczesnym rankiem. Dlatego już wieczorem spakuj najpotrzebniejsze rzeczy i przygotuj ubranie. Najlepiej, gdy będzie to koszula z długim rękawem, długie spodnie i wyższe buty z grubą podeszwą. W ten sposób zabezpieczysz się przed otarciami i skaleczeniami. Przygotuj też spray na owady, aby odgonić od siebie komary, meszki oraz kleszcze. Co jeszcze Ci się przyda? Śniadaniówka albo termos obiadowy z ciepłym posiłkiem! Weź ze sobą także wodę.
Wieczorem przygotuj sobie już także koszyk na grzyby i nożyk. Rano, zaspany, nie będziesz tracił czasu na poszukiwania żadnych akcesoriów. Po prostu ubierzesz się i wyjdziesz z domu – rześkie powietrze od razu pomoże Ci się rozbudzić!
Jaki powinien być koszyk grzybiarza? Przede wszystkim wykonany z naturalnych materiałów! Sięgnij więc po wiklinowy albo rattanowy koszyk na grzyby. Sztuczne, nieprzepuszczające powietrza kosze przyspieszą psucie się grzybów.
Najlepiej też będzie, gdy postawisz na lekki koszyk na grzyby – wygodniej będzie Ci chodzić po lesie. Pamiętaj, że grzyby również mają swoją wagę – ciężki koszyk tylko niepotrzebnie dodatkowo Cię obciąży.
Ważne jest nie tylko to, jak przygotujesz się na samo grzybobranie, ale też co zrobisz po powrocie. Zacznij od przejrzenia grzybów i oczyszczenia ich. Następnie włóż grzyby do lodówki – świeże okazy możesz przechowywać w niej do 2-3 dni. Potem pozostanie Ci już tylko sięgnąć po deski do krojenia, noże, garnki i patelnie. Na pewno w kilka chwil wyczarujesz przepyszne danie!
Grzyby to prawdziwe skarby jesieni! Śmiało sięgaj po nie i stosuj w swojej kuchni. Zawsze pamiętaj jednak przy tym o zasadach bezpiecznego grzybobrania. Skorzystasz na tym i Ty, i las.
Czytaj także:
Grzyby jadalne – jak je rozpoznać?
Jak długo gotować grzyby? Poradnik
Jak przyrządzić rydze?
Jak przyrządzić smardze?
Jak przyrządzić kanie?
Jak mrozić grzyby?
Marynowane grzyby: prawdziwki, maślaki, podgrzybki, a może kurki? Przedstawiamy 4 marynaty grzybowe!
Suszenie grzybów bez tajemnic! – 8 domowych sposobów na suszenie grzybów
Jak zrobić sos grzybowy?
Aromatyczna zupa grzybowa – sprawdź, jak ją przyrządzić!
Boczniaki z patelni – 2 pomysły na szybki obiad
